Wednesday, April 15, 2009

CCN

CHIN COMMUNITY IN NORWAY (CCN)Date: 19 April, 2007 Chin Community in Norway (CCN) condemns the summary execution of three Chin village headmenChin Community in Norway (CCN) condemns the summary executions of three village headmen, viz. Maung Khe (32) of Lung Phunu village, Hung Ling (25) of Cum Nam village, Ting Co of Sangseh village in sourthern Chin State by the troops from Burma Army Light Infantry Battalion (LIB) No. 104 and LIB, No. 304 under Tactical Operation Command II based in Matupi Township headed by Colonel San Aung on 07 March, 2007.We are terribly concerned for two other villagers, namely Tin Ceu of Sangseh village and Maung Oo who were disappeared. We are gravely overwhelmed with grief and sorrow upon the executions of three Chin village headmen, extend our deepest condolence to the victim’s families. The three Chin village headmen were executed after being accused of failing to report the troop movement of Chin National Army/ Chin National Front, an armed group fighting and struggling for Self-determination, Democracy based on Federal system in Burma (Myanmar), opposing the ruling military junta. Many innocent Chin civilians are accused of sympathizing and supporting financial aids to the armed group.Across the Chin State, religious persecutions, killing, torturing, raping are constantly committed by the military regime on the innocent Chin people. “It is a norm rather than exceptional practice within the Burma Army to summarily execute anyone suspected of being anti-regime. Too many cases of summary executions have been carried out with impunity against ethnic communities across Burma. This kind of arbitrarily killing is meant to teach a lesson to the public that the price of dissent is death” says Salai Bawi Lian Mang, Director of Chin Human Rights Organization.Chin Community in Norway (CCN), therefore urges Burma’s State Peace and Development Council (SPDC) to cease immediately such kind of executions of the innocent civilians without judicial trial and investigation. Chin Community in Norway (CCN) strongly endorsed Chin Human Rights Organization (CHRO) calls for the UN special Rapporteur on Extra-judicial, Summary or Arbitrary Executions to conduct an independent investigation into extra-judicial and summary killings of civilians in Burma. Chin Community in Norway (CCN)Norway.

Kiniam khiatna

KINIAMKHIATNALai Siangtho simdingkongteel;Huaihamna lungsim leh kisialhnop na lungsimtawh bangmah gamta kei un.Kiniamkhiat ciat unla,midangte thupi ngaihsut zaw un.(Fil 2:3)Tua ahih manin Pasian maiah mite akisak theihna ding thuomlo hi. (1Kor 1:29 )Hih nate khempeuh keima khutin abawlsa ahih manin hih nate khempeuh kei' aa a hi hi,Topa in ci hi.Ahih hangin kiniamkhiatin lungsim a kitamzan mipa, kei ma thu-ah lau-in a lingkelkelpa, kei ma deih mipa a hi hi.(Isa 66:2)A masa in kalsim thalakna hongnei sak den a,hunhoih,hunnuam hongpia i biak Topa min ka phat masa hi.Tu ni-in Pasian kiangah lungsim kiniamkhiat a om na thu tawh tha kongpia nuam hi.A masa in ei zomite pen lungsim a kiniamkhiat zolo,i hihna bangbanga,a om nuam,a gamta nuam minamte ki hi hi.Fil 2:3 sungah a gen mah bangin huaiham nopna lungsim leh kisialh nop na lungsim a nei minam,midangte a thupi sim lo mi,makaite,siate athupi simkhol lomi ki hi hi.Tua ahi manin tu ni-in a thakin Topa tawh nungta khawm a,a kiniamkhiat zomite i suah thei nadingin Topa in hongdeih hi.Luka 18:9-14 sung i et ciangin Farisai mipa leh Siahdongpa thugenteh na i mu hi.Farisai mipa in Pasian kiangah thungen a,Topa aw kei pen mi dangte banga ahuaiham,a thuman lo,numei tungah a mawh mi ka hi kei hi;hua lai-a siahdongpa bang ka hi kei a,nipi khalkhatin ni nih sung an ka tang a,ka ngah khempeuh panin sawm-ah khat nang tungah kong pia hi ci-in thungen a, a ma hih nate kisialhpihin, kisak theihna lungsim pua in Topa kiangah thungen hi.Ahih hangin siahdongpa ahi leh gamla pi sim-ah dingin biakinn nawlkhat ah vantung lamah zong dak ngam loin a diip humin kuncip a, Pasian aw kei mimawh mi khialpa hong hehpih in,ci-in kiniamkhiat tak leh lungsim kitamzan in Topa lau-in a ci-ling kelkel a,Topa kiangah thu a nget ciangin i biak Topa in a thu ngetna te dawngin a mah tawh kilem sak a,a ma deih mipa suak sakin,Topa in a lian in koih hi.Tua ban ah Belshazzar in apa Nebukhadnezzar nuntak na leh,Pasian in apa tungah a bawl nate thei napi-in a nungta Pasian bia nuamlo-in,lungsim kiniamkhiat nuamlo-in milim te hong bia in kumpi hongsem hi.Nikhat ni-in pawi hongbawlin Jerusalem biakinnpi pana a puak khiat ngun hai,kham hai leh kuangte tawh zu leh sa ne in,a ut ut un,a u liante,a zite, a zineute tawh om in a nungta Pasian bia nuamlo-in milim pasiante a biakuh ciangin Pasian in ama kumpi za bek thamloh-in a nuntak na nangawng that lum hi.Tua ahih manin Isa 66:2 sungah hong genmah bangin na khempeuh a ma khutin a bawl sa hi a,hih nate khempeuh kei ma a hi, hong cih mah bangin i biak Topa in kiniamkhiatna deih in,mi dangte thupi ngaihsut zawk ding zong deih hi.Tua ahih manin Pasian maiah mite akisak theihna thu molo hi cih 1Kor sungah honggen mahbangin tu ni-in kongit sanggam aw nang na nuntakna in koi bang na hi hiam? cih nang leh nang kisit tel in.Kongit lawm aw tu ni-in Farisai mipa bang leh Kumpi Belshazzar bangin na nuntak na-ah kihihsakna,kisialh nop na lungsim nei lai na hi hiam?A nungta i biak Pasian phawk nawnlo-in sum leh paai bekbek lunggulh lai na hi hiam?A hih kei leh siahdongpa bangin lungsim kiniamkhiat a,Topa azuan na hi hiam?i biak Topa in a kiliansakte pen kiniamkhiat suk ding a,akiniamkhiatte pen a lianin kabawl ding hi, ci-in hong gen zo hi.Tua ahih namin i biak Topa in zomite khempeuh a kiniamkhiat zo den dingin thupha i om na mun ciat ah hong pia den ta hen!Amen.
Lai at Pa Khaipi HZ

Thu telkhial pahpah keini maw!

Dear All Zomi,( Teizaang awsuah dan in ci leng, Na sawsoi hang' pawng leh zaw ) a cih tawh kibang sa ing..Bang hang hiam cih leh,SPDC in a mau thuneih na a kipden na ding leh,mai hongpai ding 2050 ma in, kawlgambup kawlten ukcip ding, kawlpau bek kizang ding, kawl te suak mang ding cih thu leh kawlbiakna bek bia ding cih a PLAN uh a hihi..A mau plan bang a, a munmun ah a tawm a tam a hong semsem ta uh hi lel hi..A kisap leh thagum hat na zang in, a kisap kei leh a thupiak bek uh tawh na sem uh hi..Gamgi mun te hih zo khin lo a hih man in,a kineihkhem kilemna pawl khat tawh la uh hi.Tua kawm kal in a thahat zaw deuh te su kik leuleu uh a, tua te a suk zawh teh a dang te khat khit khat su leuleu ding uh hi..Hih te pen kawl gian hi lel hi..Ei Zomi te bel, ki pil thei mahmah ei...Ih gam leh lei tang hong ki kek khak teh a pilding bang zel, tawm hong khem leh lah um pahpah.Ei leh ei sung ki khiakhia.Mi khat mai et nop man leh deihna khat ngah theih na ding a hih leh minam a phawk kha nawn lo zong ki tam mahmah ta.Ih sepna, ih PLAN bang mah om lo pi..Mi PLAN bangbang in, ih thuak mah ding hi lo hiam???Pil zong ki pil hak thei mahmah..Minam na sem nuam om leh lah NAIGANZII na sep PASIAN thu tawh kituak kei cih mah, bang mah hau nuam???Na sep na om lo pi, na Pasian kiang ah na thumthum hang , na sem nuamlo pi a, tha man deih pa, hong ci lel ding hi lo maw...Khuadak khia himhim leng hoih ding hi..Isreal gam,Palestine gam, East Timor gam te in, A thunget na bek hang in, Van pan Pasian in, a gam uh suahtak na ding ci a, hong khia hi zenzen lo uh hi..Mi tampi in, a nunna uh pia khia uh a, kum tampi, hun tam pi suplawh dikdek uh hi..Tua ciang a deih uh a ngah pan uh hi...Hamsa tak in, la khia zo uh a hih man in, kiciantak in, vengbit pah uh hi...Ei pawl bel, Panglong ah suaikai ziau, min lah hong khem ziau..Baih mahmah, a pai lam zong baih mahmah, lak kik ding lah ham sa mahmah...mahmah zel in maw...Naga land,Tibet,Tamil gam cih te, Karen gam cih te, tu ni dong mah sisan tawh a pang tinten lai te uh hi....Lam et na om lai mahmah..Lung kia lo te..Khaiiiiiii leh, Zogam aa dddiiinnnggg in, Zomi HITLER ki sam ei..Tg.Mungno

Tahan Market Construction

Tahan market construction halted by authorities Khonumthung News 19 April 2007 Shop owners have been ordered by local authorities to discontinue construction work of Tahan market in Kalay Myo, Sagaing Division. The reconstruction of the market, which was destroyed in a fire last year, envisaged having two floors. But the authorities objected and shop owners who paid money in advance for the construction took it back from the Market Construction Committee.“They are not giving permission to construct two floors because they are probably afraid that the market will be bigger than Kalay Myo market,” said a local in Tahan. Kalay Myo market has only one floor, so the authorities were not keen on allowing construct of two floors for Tahan market. The authorities cancelled the permit. “Those who paid an advance for the upper floor are taking back their money because the second floor will not be constructed,” another local said. Shop owners had paid the first installment of Kyat 4 lakhs for the construction of the second floor. The second installment was Kyat 450000. Each shop would have cost Kyat 12 lakhs. The installments were paid to the market construction committee. Though some shop owners have taken back their money, they are ready to pay again if construction work continues. The authorities have not given any reason regarding the halt to construction. Local people feel construction was discontinued because there is corruption involved. The Letpanchhaung market is also under construction. It too caught fire and was burnt after Tahan market was gutted in a fire. But construction work is yet to start in Pakokku market which was gutted early this year. Tahan market was gutted in August 2006 and the fire destroyed goods worth Kyat 100 million. The government did not pay any compensation to shop owners. Shop owners are selling their wares from the road side near the market site. Some are paying rent for sitting on people’s lawn to sell their goods. “They pay Kyat 15,000 as rent each month. Since the market does not exist the shop keepers have no other option,” said a local. For Further More Information-Email- khonumthung@ yahoo.com

Prices hike

Thu Apr 19, 2007 2:24 am (PST)
Market prices soar even as news of salary hike spreads Khonumthung News April 19, 2007 Even before the Burmese military regime puts into place a proposed hike in salaries of government employees in May market prices have begun to soar. A local in Kalay Myo, in Chin state, said that prices of all essential commodities like rice, edible oil and petrol have begun to go up. In Kalay Myo the price of rice, called Ayamin locally, has increased from Kyat 12,000 to Kyat 20,000 per bag. The cost of petrol has risen from Kyat 4,800 to Kyat 5,200. Edible oil, salt and Ajinomoto have become more expensive. “Casual labourers are facing severe problems given the skyrocketing prices. They are the worst hit and are finding it difficult to feed their families,” said a local in Tahan. The monthly salary of government servants like a high school headmaster is Kyat. 70,000. High school teachers earn Kyat 44,000 while middle school and primary teachers earn Kyat 38,000 and Kyat 27,000 respectively. It is hard to fathom the quantum of pay rise in the offing. At the moment government servants are also facing problems because of the increasing market prices, although they know their salaries will go up. “The condition will worsen if the market prices continue to spiral and the situation will be grave if salaries do not go up,” said a Chin. Bus fares have increased as a consequence of petrol rates going up, which again is having an effect on prices of essential commodities. The prices keep rising as the Myanmar government pays more salary to it employees including those in the defense services. For Further More Information-Email- khonumthung@ yahoo.comMobile- +91- 9862367769

Be the Best

Be The Best of Whatever You AreIf you can't be a pine on the top of the hill,

Be a scrub in the valley -

but beThe best little scrub by the side of the hill;

Be a bush if you can't be a tree.

If you can't be a bush be a bit of the grass,

And some highway happier make;

If you can't be a muskie then just be a bass -

But the liveliest bass in the lake!

We can't all be captains, we've got to be crew,

There's something for all of us here,

There's big work to do, and there's lesser to do,

And the task you must do is the near.

If you can't be a highway then just be a trail,

If you can't be the sun be a star;

It isn't by size that you win or you fail -

Be the best of whatever you are!

lalawmpuia ngaihte <opngaihte@yahoo. com> wrote

Nong dot khat kong dawn mangngilh om: Inn bangzah pha? = Inn 120 khawng pha (Vengpi ah), Inn 30 (Hausapa veng ah) a kici in thei ing. Vengpi ah Tedim kampau teng teeng hi a, Hausapa veng ah lusei kam pau teng hi. A kikal 1Km khat khawng pha hi. Gen suksuk ni. "Rev. Khup Za Go Tangthu" by Dr. S. Neng Ngaih Lian in a nuaia Sia GK Nang gen Murlen Vengtung thu tawmcik khat behlap zaw deuh a, ahi zongin kicing zo het lo hi. (Hih laibu a sim sa te in a kipatna ahih manin tel dingin um ing). A sawt loin Sia Nang in ama laibu hong hanciam leh tua ah a kimzaw in hong gelh ding ka um hi. Dr. Lian gelhna ah, "Tedim uk sunga om Kalzang, Muizawl, Suangzang leh Mualnuam panin Tedimmi pawlkhat Murlen khua ah pem uh a, Tedim mi bek zong inn 100 val pha uh hi" ciin laimai 1 - 2na ah gelh hi. Hih thu pen Murlen Chuanchung (or Murlen Vengtung or Murlen Vengpi)Presbyterian Silver Jubilee Magazine Souvenir ah kigelhna a et hi in ka um hi. Anuai ah Sia Nang in a gelhna ah JUBILEE MURLEN C.C. a cih ah C.C. pen Chuanchung (Vengtung) cihna hi. Pasian thu hong tun dan:"Murlen thupha ngah" ka cih theih zel uh pen Pasian thu ka theih uh ahi hi. Pi Ngai Kang (Thawmte beh a ci un thei ing, ka khial diam ah) pen nungak mel hoih mahmah ahih manin Hausapa in a tenpih hihtuak hi. Amah pil ahih manin amite hong khual siam a, Welsh missionary te in Mizogam sung ah Gospel hong puak uh pen Zomi lak ah zong hong kizelh theihna dingin ama panlakna khat ahi hi. Tua pen amau Hausa innsung pan khuasung vaihawmna dingin zong akisam mahmah ahih ding um ing. British kumpi in a paina peuh ah Gospel tawh colonial policy a zatkhawm bangin Murlen Hausa te in zong khuasung ukna dingin a khuami khempeuh Christian a suah ding a hanciam uh hih tuak hi. Hih pen a biakna (Christianity) a thupi sak mahmah man uh hi masa dingin ka um kei a, Khuasung Ukna dingin kisam, Khuasung vaihawmna a ol mahmah na dingin kisam zong ahih ding ka um hi. Tua dingin Hausapa in a zi masawl in Zomi lak ah Gospel hong tangko hi kha ding hi. Tua hi leh Zomi khempeuh leh Hausapa veng lama te a lungsim uh hong kibang ding, biakna hong kibang ding, vaihawm khat peuhpeuh kithutuak diamdiam theita ding cih ngaihsutna om hi kha ding hi. Administrative convenience dan ding ahi tam cih theihna ciang om hi. Tua hi lo a, a biakna mahmah zong khanglui biakna kithoih den te sang hoihzaw ding a ngaihsutna uh zong hi kha inteh. Thu tampi om in um ing (Thesis cing ding thu om ding hi). This for another research. Vengpi pen Hausapa adingin a siahkaihkhawmna a tamzaw hong lutna hi a, saliang zong tam a sanna pen hi a, Buh, Vaimim, Taang, etc. tam a ngahna mun pen ahih manin thupi mahmah hi. Tua manin Hausapa in zong zahtak mahmah a, Upa vaihawm ding zong tampi na la hi. Lawm leh gual in na nei a, na it mahmah in, na pahtawi, zong pattah hi. Hausapa tate bang tuni tanin Tedim pau pen siang sensen lai hi. La zong tampi sa thei bek lo, paunak, lakam, etc. kei sang theizaw uh hi. Shillong ka sangkah lai in ko khua Hausapa tapate 2 om ahih cianga ka kimuh sim un, "Na mintap pan pen Pasalpha ahi a, a samat pen ka ngaizo kei uh hi. A zu khum mahmah a, la ka sa khawm zel uh hi ciin Hotel ah niang hong dawnpih kawmin Zola hong awi diatdiat mawk hi. Kim leh pam a ten hong en dimdem mai. Aman 'mo zong Tedim pau zang mah ka la hi'" hong ci hi. (Theih ding khat pen Hausate pen Kumpi in Hausa a beisak ciangin a zakta, nuamsa lo in mipi lak pan a kiseel, a kibu, a kihemkhia, a tai, a peem uh hi a, kisungsia, aana, mahmah uh hi. A Hausa sep lai vua a thupaisak dan uh mipi a heh om kha leh court ah kitun ding cih a lau mahmah uh hi. A liat lai un lian lua mahmah ahih uh cianga).Tua mana a khuapihte uh pen a mai etet uh kulpian hita hi. Evangelist Pu Son Lang:Pu Son Lang pen Suangzang khua pan hi a, amah pen a teek dong zi neilo hi. Ama beh thei kei ing. Sesih-Leisenzo khua hi a, a khuapih te Ngur, Vapar leh Murlen ah om ahih manin hong zin kawikawi zel hi. Amah pen Christian na suak khin a, ama biakna zuih pen hong tangko zel dan hi. Murlen hong zin ciang Ngur hong tawn masa, vapar ah hong bang phei, tua ciang khua hong tunga, Lai Siangtho a bu khat (Cope Topa in kum 1936 a tei masak Tedim Lai Siangtho, Thu Ciamthak bu), pen a kawm savun tawh a kibawl, a vom, a pan liklek a lenuai ah zep in hong zin tung zel hi ci uh. Khuasung ah pai in, mi a tuah peuh kiangah a liang ah kawi in, "Nang Pasian thu awi dingin hoih tak ve teh aw" ciin paisan zel hi. A ban gen dan ding zong theituan lo hi inteh. Tua bangin khuasung ah pai laanlaan zel hi ci. Mi bel ngah pah tuak khol kei. Ciamnuihna kigen a, Solfa pen..... Do-Reh-Mi-Fa- Son-Lang- Cil-Dawk- khawng peuh cih sak zanzan uh hih tuak. Aman phamawh sa tuanlo hi. A tek a sih ding tan in zong zi neilo ahih manin khualzin den a, Sesih leh Murlen kikal (ni 2 khe tawh pai) pen kileh den in, a khuapihte kiangah a gensa kammal pen mah gengen lel hi. A kammal khek ngeilo kici hi. Tua pen tu hun ciang thu theiin a kan kik uh ciang EVANGESLIST thupi mahmah leh Zomi sung pan a masa hi kici hi. Murlen, Vapar, Ngur leh Sesih in nakpi takin pahtawi uh a (a sih zawh ciang, tu nai mahmah in), inn lam le uh Evan. Son Lang Memorial Building khawng ciin a thupina phawk saan pan uh hi. (A thu tampi omlai)...... ..... Zomi te thu laigelh ding tam lai tak veh aw!!(Hong saupianta ahih manin hunsak phot ni) Hau Za CinPhuitong Liim