Murlen khua in 4-5 March 2010 in Platinum Jubilee zang hi.Platinum Jubilee Magazine bawl uh hi. A omna pen- Champhai District, Mizoram,India Latitude : N 23º 32' 42" to 23º 41' 36" Longitude : E 92º 13' 12" to 92º 27' 24" Altitude : 400 mts to 1897 mts Area : 100 Sq.km Rainfall : 2100 to 2500 mm
Tuesday, May 15, 2012
khatvei: & Tiger Woods:
Khatvei:
1. Khatvei, Washington DC area ah ka omlai in Maryland khua ka Pa Thawng te inn ah kisil dingin ka kithawi hi. Lawmte cih zel dan mah in kei zong tui hek hong in, minit 3 sung bang ka kaisak masa hi. Tua hileh tui lum hong luangkhia a, tua tawh kisil nuam mahmah hi. Tua bangin hih kei lehang tui vot bek hong luang hi. Tui lum ngahna dingin minit 3 bang tuinak hon phot kisam cihna hi. Tua pen a ngeina sa in ka hih den uh hi.
Tua banga ka hih laitak Nu Kok puansawp dingin innuai ah hong tuaksuk a, ka tui hon hong mu hi. "Cinpu, a bangci a na tui uh kihong hilo maw, a mawkna in tui tampi luang ding hi" hong ci hi. Kisil sawm ing a, tuilum a luan ding a ngak ka hi, ka cih hangin, hih dan pen a ngeina hilo cih ka
phawkpah sai hi.
2.
Khatvei mah US nuntakzia mu kha buang ciin ka kingaihsun hi. Amau ngeina bangin zummawh thu leh zahmawh ciamnuih zong pawlkhat kitawm man hi. Lawmte tawh kihona leh kikholhna ah zong kizang nuam pianpian ta a, khatveivei a kihelh thei zel hi. Amau phamawh sa lo a, a zanglote, a zangtheilote pen a miphalo bang phialin ngaihsun uh hi. [Zomi te in a khangto masa ding tata i hazat a, i nengniam sawm dan deuh e!]. Not American.
Tua bang pen mun khempeuh ah na kizang theilo a, khatvei siate khat pastor mai ah ka holimna vuah ka helh khak zauh leh 'America te ciamnuih pen zahmawh zong kihel zel mah aive' hong ci ziau a, hong nuampha mello hi.
3. Khatvei leuleu India ah meigong nupi khat tawh siate inn ah ka hawh uh hi. Aman, "Thupha dawhna" ciin INR 600 hiam khat luikhia a (a phazah lian theihpih keng), "ka neih khempeuh hi," ciin siapa thu ngensak, thupha kipiasak hi. Ka ciah khiat uh ciang, 'ka mawtaw sap ding zong nei nawnlo ka
hi,' ciin kei kiangah hong ngen a, ka pia hi.
I Topa Jesu thugen ka phawk a, kei sangin meigongnu kipiakzawhna na lianzaw takpi hi cih ka mit mahmah tawh Topa in hong musak hi. A zah tampi in a tamzawk hangin kei piak USD 200 pen hong maizumhuai kik liang hi. Rev. Job Thawngno in Lamka ah a Numei Kikhoppi khat ah a thugen cassette pan na ngaih khakna ah, "Pasian in bangzah pia cih thupi salo a, bangzah sung pan bangzah pia' cih thupi sazaw hi a cih pen ka phawk velval hi.
Tua hi a, tuni in, ka zakna ah tua meigongnu in Taih inn hoih mahmah khat cian' kipan hi kici hi. Mawtaw sap ding a neilo meigongnu pen kum khat zong pha manlo in Pasian in a inn sakna ding vaihawmsak leltak hi. Vantung thupha hong kiat dan pen lamdang ka sa hi. A om thei dinga i ngaihsut hetloh pan zong Pasian in "omsak mai" himawk hi.
Huatna sangin itna thupi zaw a, Pasian i itzah mah in i mihingpihte zong i it ding hi cih hong phawksak diak kasa hi.
Hau Za Cin
Phuitong Liim
Pu Khup, Khatvei Leu Leu aw!
Sihzang Picnic ah na ngaihno hong tonpih lo a nang bek nong pai hiau pen a zawh cianglah hong musak tuanlo cin a, na zi a kimulo suak mawk ei, hong paikik pah ning maw. Tua laiin John Denver "Take me Home Country Road" laphuahna Shenandoah River lamah Picnic kipai leh ka ut sim tak hiven. Â
4. Khatvei, India Independence hun ma laiin suahtakna ding nasem makai Nehru in University History Professor khat kiangah, "India suahtak ngahna dingin sem khawm ni" ciin a hopih leh Professor pa in, "England kumpi thahatlua mahmah in, suahtakna kingahzolo ding hi," ciin nial hi. Tua tak ciang Nehru in, "Tua ahih leh ko suahtakna hong ngah nungin, nang a tangthu na gelh in," ciin a nusia hi.
5. Khatvei Pu Vumson inn ah Sihzang Picnic pai ding, Bawngsa, Aksa, etc at a ka om laitak un telephone sung pan nungak khat in, nih hizaw hiam, la hong sa hiauhiau a, lawmte khat in ciamnuih in, "Nangong lasa na bang" a cih leh ka vekpi un ka sa atlai uh khawl liangin ka nuizaak uh hi.
6. Khatvei
ZOTAANG HOME Nu Lun in, "Baltimore ah ka biakinn Picnic vuah hong kihel in,"Â ciin hong zawn a, lawmte khat tawh ka va kihel uh hi. Mi 50 taang ding bang kipaikhawm a, khangno 11 pawl in tuiphumna ngah uh hi. America ah Zomi tui kiphum ka muh patna leh khatvei thu a tui kiphum tam ka muhna pen hi.
Hih pawlpi EBC ah Zomi music siam Tg. Zen Lian zong kikhawm a, lasak gualnuam mahmah uh hi.
Nungak pah ding, tangval pah ding, a melhoih nono khangno bangzah hiam om a, lawmte khat in, "Hihte hong lian leh inn lam pan parcel tawh kivaikhak nawnlo ding hi," hong ci hi!
Hau Za Cin
Phuitong Liim
Tiger Woods
Posted by: "Hau Za Cin" suante2002@yahoo.com suante2002
Tue Jan 12, 2010 3:51 am (PST)
Tiger Woods:
Lawm Thangpi aw, na inn vengpa bangci ahia?
Na vengpa thu, mivom ahih mana Golf kimawlna ah a ut hangin a kimawl ding a kiphallo, ahi zongin kimawlpih dingin a zawh leh kimawlsuak thei ding, a lelh leh kimawl thei nawnlo ding cih condition tawh a kipat pen tuni a leitungbup ah Golf kimawl siampen leh minthangpen khat hong suahna thu khawng i genkhoplai ka phawk hi. Golf course a neih hoih pipi leh a inn hoih nonote ka za a, a lim zong ka mukha ngei hi.
Ahi zongin lamet lohpi in tunai in a ginatloh manin a nuntakna leh a kimawlna hong kiamsuk ziaizuai pen a lamdang khat hi. A zi hilo lawmngaih 10 val khawng a neih manin a zi tawh kitawnga, a zi in sat sawmin delh ahih manin a taina lamah tuahsia in a liam
hi. Ahi zongin a zi in maisak hi. Azi in a maisak zawh ciangin amah zong Golf kimawlna pan tomvei tawlnga pak dingin holiday a pai hi.
Hih kimawl siampa hanga amah sum a pia (sponsor) te supna pen 6 billion bang phazo a, supbeh lai ding uh cih kigen hi. Tampi in a sumpiak uh dokkik uh a, pawlkhat in khiam uh hi. Tunai in a zi in khen sawm in panla hihtuak hi.
Hih thu khempeuh ka zak ciang lawm Thangpi, Bass Thangpi zong a kicizaw, lasiam leh Bass guiter tumsiam, mi lungduai leh thu khual, Zogam tangval melhoih leh ki fit mahmah, Zomi sunga mi hazatna leh elna a neilo tawmcik lak pana khat, thu nuam leh holim siam, kiphasak lo, mi itna nei leh deihsakna nei ka phawk hi. Ahang pen ka zakna ah Tiger Woods zong ama mihinna ah mihoih hi a, mi lungduai leh kiniamkhiat ahi hi.
Hih thute ka zak ciang lawm Thangpi aw, nong vakpihna munte mitkha ah na mu dandan ing ei.
Golf kimawl siampa ahong kimawl kik pah ding i deihsak a, i lamen a, i deihsak hi.
We miss you Tiger!
Hau Za Cin
Phuitong Liim
It U Cinpu,
Hi Tiger Woods pen in, a Nu sun ahih manin lungduaiin kiniamkhiat hi kici
veh aw, A Nu Kultilda Woods pen Zomite gam veng Thailand te ahih man hi.
Zomi bang hi leh lungduai kan lai ve ee. Tua numei tampi a delh kawikawi pen
bel a Pa sun ahi diam maw? Ahihkei leh, numei tampi in a neihsa sum deih man
in a zi theih loh kalkal in na delh sak simsim uh ai zaw diam?
Bangbang aihizong, Tiger in a Nu deihsak a Pu te lam zi in zong hileh, a zi
in hi ci bawl liang lo mah ding hiven mataw ka ci sim giugiua hi. Khongno
lai Goft kimawl siam Tiger pen leitung kimawlna siam tuamtuamte sang' hauzaw
ahih teh Zomite zong a ma dinmun hileng, i hicikha mai diam? I hih khak
phial leh zong i siatnate hong selsak siam dingin, ZI HOIH i neih ciat ding
kisam ding hi ei Zomi tangval laite.
U Cinpu (Dr. Hau Za Cin) Zomi khangno mipil, lai-at siam, thahoih, lungduai
leh nasep kuhkal mahmah hi in, a sangkahna, a nasepna ah singdang lia
tampitakin, pakta in, kitahtah phial mah ta leh, ling hetlo aa, Zolia mah Zi
ding a nei etteh tak mi picing pa pen Leitung bup a tang vangvang Tiger
Woods in a na ban lo ahih lamtak kimu thei gige hi.
Tiger i Pa in kimawl siamna tawh kihauzo ding cih mukhin ahih manin a tapa
Goft kimawl pilna guan in, haut lawh takpi uh hi. $20 million man ding
tembaw neu khat nei in "Privacy" cih min vawh hi. Ka om na veng Jupiter
Island, Florida ah inn $38 million man ding khat nei in tua pan in a zi tawh
hici ciang hong tung uh hi mawk hi.
Zomite zong kimawl siamna tawh mihaupi a kisuak thei hiin, Nu le Pa ten tate
pahtah i siam huai dan kimu thei hi.
We mis you Tiger!
Khat Thang (Bass bel tuazah in tumzo nawn keng ee)
Lamdawt tawn aa, Tui in tai.
Posted by: "Hau Thang" leohauthang@googlemail.com
Mon Jan 11, 2010 9:33 am (PST)
Guai kumdang in tuitaih pen tuuk hun sung hiphadiak a, Zandeuh in
Paakzang khua te ,khualzin na pan in, ciahlam manawh uh, lei omna lam tawn
lo uh a, a naizaw lamdawt tawn uh a hihman in , lei omloh na lam , Meitei
gun a kantan sawm na uh ah, numeikhat leh pasal khat tui in tai citciat in ,
tu ni 11.1.2010 ni-in kivui uh cihthu kiza hi.Lamdawt tawn nuam behiang
kumkua a tunglo a cihtawh hong kibang dektak sa ingh.
deih sak na
Posted by: "Neng Lian" lianngek77@yahoo.com lianngek77
Sun Jan 10, 2010 8:06 am (PST)
Guai aw
lei tung i nun tak sung in bang ki sam hiam, i cih ciang in
khan gual ban nuam lo kua mah ki om lo in mi neih khat ai zong
ki eng thei hi hih te mun ah ei zong ki sam thei hi hang bang hang
hiam cih leh a kei bang hi tuan mawk ka hiam ki ci pong kha thei hi
1. na ma pai na ding na deih leh na nu napa awi lo pi in gam ta kei in la kha sia sak sen ken nu leh pa gau ki
pua lah ki ci hi
2..zi na neih ciang na zi hang in na nu napa na sang gam sim mawh lang pan kei in la ki lem na ding bek ngaih
sunin na zi thu na hilh ciang in nanu napa na sang gam te zak in hilh kei zaw in nanu napa na sang gam thu na
hilh teh zong na zi zak in hilh se kei zaw in
3.zi na zon ciang in zi pil na zon sang zi hoih zong zaw in zi hoih cih ciang in mel hoih na hi lo zaw hi na inn kuan
pih ong it pih leh na nai huai na khua pih na tui pih ong it pih ding ki sam hi a diak2 in bang hoih hiam ci leh na zi
ding pen na khua pih hi hen la pawl ki bang hi leh hoih pen hi tua a hih kei leh na khua pih ai kei leh zong pawl pi ki
bang zong ham tang in khua pi ve2 pawl ki bang lo sang in hoih zaw lai hi zi na zon ciang nang ngaih na bek suang
kei in la a thu thei ma sak sawm in a nung sang ah na ki sik hang in lei bek sik kha ta ding hi teh nang sang in zi
pil zaw deih se dah in la a hau zaw zong deih da lel in nang tawh ki tuak ding zawn sawm in na zi na ngaih luat leh
nang leh nang ki bawl hi ding hi te
4.nu mei in zong thu ngaih sut kul hi na it mah2 na pasal bel a pai ngam na hih man in a thu man ding thu pi hi nu mei
te ngaih sut ding ah bang om hiam cih leh na lawm ngaih pa bang2 ai zong na zuih na belh ngam hi na pin na ki ten khit
teh thu pawt mawh na bawl sang in na ki ten ma un ngaih sun ma sa in pawl ki bang lo pan in thu buai den pen hi na ki ten
ma in pawl ki bang lo na zuih zawh ngap kei leh mang lo ngai kei zaw le teh hoih zaw hi mi inn kuan sung buai sak na suah
se sang in hoih zaw hi khang lui te in nu mei in phung leh nam nei lo na ci uh a tua mah bang in pa sal na neih ciang na
pawl pi leh na nung lam na phung ken sawm kei zaw in tua hi leh nang mi dik hi zaw ding hi teh mi gen siat ding in na om sang
a hoih lam a ong ki gen ding ut huai zawhi na pa hauh na na sang gam te hauh na leh a pil na te uh ken sawm kei in tua hi leh hoih
zaw ding hi
5.nang tung a ong ki bawl ding a ut bang in mi dang te tung ah bawl in cih pa sian kam mal ah om mah bang in ngaih sut hui hi
6.lawm i hauh nop leh thu dik kul a mi git kul hi na ki pil sak luat leh lawm na nei kei ding a ong ki hua ding hi
7.mi na sim mawh leh na zong ong ki pi et tuan lo kha ding hi hai tah ci in neu bawl kha pah ken
8nang sang athu thei zaw mi khat in thu ong gen leh nial se kei le teh nang mi dik na tang zaw kha ding hi
9.nana sep na ah na sen pi nop leh lung duai in la thu mang peuh le teh na sep zaw kha ding hi
10.mi hoih na ut leh mi te nop tuam na ding bawl in la mi te heh pih na nei le teh
11..na hauh nop leh thu pha bawl in la na lawh sa sum leh pai pheng zat kei in la cil in a man in gam ta in la a hoih lo na sem ken
duh hop na leh huai ham na lung sim nei kha kei in
12.mi te ong zah tak ding na ut leh pheng pau kei zaw in
13.mi pil na ut leh thu ngaih sut siam in la thu khual le teh
14.thu hoih ding na deih leh inn kuan sung khat ah om gige na zi sum tuam khak kei in la nanunapa khak in na zi ki sap na zong
a mau na thei lel ding a inn kuan sung nuam ding hi na zi khak in nanunapa na khak kei leh thu sia piang thei hi
15.nu mei in a nung lam thu a tut luat leh thu sia piang thei hi
16.mo na neih ciang a gam tat hoih loh na te leh a hoih na te thei na hi man in nang zong na mo thak ciang tua ahoih lo te zang ken la
a hoih lam in gam ta le teh na mo dik na sak loh na te nang a hoih lam in sem le teh nu mei hoih na tang kha ding hi
17.na mo thak ciang in zong tek ding in ki bawl pah le teh buai na tawm ding a na tek te na sim mawh leh nang zong mo na neih ciang
na mo in ong sim mawh kha ding hi na mo thak ciang kei zong mo nei leng hih dan deih ding ing a cih ngaih sun kawm in na mo nang deih thei
dan ding bang mah in gam ta pah in tua hi leh nang la mo hoih hi ding cin a tek na sin teh zong mo hoih ngah ding hi teh
18. kam khum na deih leh nang zang ma sa in mi khat na aw tol lehnang ong hap kik kha ding hi
19.nang, thu ong ki hilh dang na zak nop dan a ong ki hilh mah bang in na ta natu te thu hilh in tua hi leh hoih zaw kha ding hi
20.lung sim kawi na neih kei nak leh mi tawh ki ho thei ding cin a mi hoih na suak ding hi
21.na pil na te mi tam pi ong phat tuam na in na zat leh thu pha na ngah ding hi
gen khialh sut khialh na lung sim tawh ki tuak lo a om khak leh ong mai sak un
Mopawi Lungdampihna
Mopawi Lungdampihna
Posted by: "Hau Za Cin" suante2002@yahoo.com suante2002
Fri Jan 8, 2010 4:45 am (PST)
Mopawi Lungdampihna:
Mang weds Huai!
Mopawi a bawl theite lungdampih ding hi.Â
Ka biakinn vua media leh publicity lam a sai Pa Tual Kim @ Suantak Vonkim in a thu pulakna ah, "I sanggampa Mang US citizen maikal ciangin interview ding hi in, thungetna ah phawk ni. Citizen ngah leh 'a dang khat' zong a
ngah ding om hi," ciin pawlpite maiah thungetpuih dingin pulaka, pawlpi leh mipite thungetpihna bangin US citizenship
zong hong ngah, lungdam
kiko khawm (annekna
khat zong a pai thei
tengin kinei, KFC leh
Moh lim nono tawh Pu Vum Son inn ah).
Tu'n 'a dang khat' zong hong ngahta ahih manin suahpihpa Tg. Zam Mang (tun Pa Zam Mang hita) i lungdampih hi.
Sanggampa Mang pen mi kizen mahmah khat hi a, mi huh thanuam leh mi panpih a hahkat khat hi cih ka mit mahmah in ka mu hi. Beltsville, Maryland ah ka om sung in inn hoih mahmah khat hong lei a, ama inn ah Pa Kam leh Nu Dim te nupa, Sia Piang leh ka biakinn vua la makai Tg. Henbawk (lungzuang a lungzuan la sa ngeungeu thei..he he..) te zong a ompih pah hi. Mite in theihsimna nei hi ding hiam, "inntekpa in Aussie lam ah Vaphual bu hawi ahi tam maw, Hello.... ci thei zel" ci uh hi.
Tua Vaphual tuni in a anglum ah sial in, sang bang kino kawmin 'ei lah kuaman hong englo, en lah kuamah englo' ciin nang leh kei hong phawk nawnlo ding uh hi. USA ah Phalbi zansawt zong tomno bangin ngaihsunta ding hi. Lungdampih hang.
Ei hong phawk nawnlo bek hilo, a inn ah Voksa duh leh ne, Buhman
duh leh ne, Niangtui lim nono dawn, Fruit juice tuamtuam ka dawn lai khawng uh zong i hilh kikkik kei leh mangngilhta ding hi. Tua pen a phamawh hilo a, 'angkawi lianu' lungdamna hi zaw ding hi. New York pan hong zinsuk vengveng a Nekkhawmbawl leh Thuhilhna hun hong zatpih siapa te tawh inn mai ah maan ka kizaih khop ziahziah zawh uh cianga siapa a omna lam zuan, ko ka omna uh zuan..... lasiam TS Khai cih bangin, "La kik thei leng maw."
Phualva kop banga etlawm Mang leh Huai te (a mopawi foto pan i et ciang) inn nuai ah music van tuamtuam Drums, Bass Guiter, Lead Guiter, etc. kiphah zihziahte ka utzah vua ka sai ziahziah hunte uh mualkhumta a, KUMLUI hita zawmah lai hi. A Honda Car tawh Obama te lenna tualnuam ka kileh ziahziah hunte khawng uh sulheilo dia, kumlui 2009 hita zawmah lai hi.
Ka biakinn vua Bass Guiter tum kawma lusu ngeungeu Tg. Singpi leh la makai mah Tg. Kimpi te zong Phualva kop banga etlawm mopawi ah a ha uh selzolo in
maanzaihpa geia ding nungaknote lamah 'smile' phei zihziah lel uh hi. U Paukhek te inn ah upmawh loh leh lamet batloh a Ni Dim (Ni Florence Ciang), Australia pek pan hong zin vangvang tawh ankuang sawk khawma hun nuam ka zatlaite uh hong phawksak dingin a tanu melhoih sitset uh zong a mel mu kha ahih manin lungzuan phawng kikkik hi.
Pa Thawng leh Nu Kok te naungek melhoih tawi thu, Lia CiCiin nuihmai leh ka biakinn sunguh ah kikhawmte tut dimdiam dante, leh ka muh laia vuk kialo a tun vukkia thute gelh kim ding hi leng hong sau lua dinga, theihsa tawh theih nailohte tawh mopawi siim khempeuh thu zong i gelhkim hong kul kha ding a, US pan Aussie ah Mopui a paina thu zong kigelh khalo kha ding hi. Tua ahih manin damdam in i hialbawl sawm zaw mai ding hi. [Mopawi bawlte in lah hih tantana sau laigelh sim manlo in nitum ding khuazin ding bekbek khuadakdak kha ding uh ahih manin].
Mopuina thu:
A kipulaksa mah bangin citizen ngah zawh ciang 'a dang khat zong omlai ding' cih a tangtunna dingin calendar beihak lua sa a a enen 'melhoih ngaihno' pui dingin US pek pan Zogam tangval hong lengkhia ding cih thu a kizak ciang tua a 'melhoih ngaihno' bangzah in lungdamin bangzahtakin a ngaklah zen tam. Airport ah ka dawn diam, ahih kei leh inn tual pan ka dawn tam ciin ngaihsun kha ngeel inteh, theihpih khang. A kimuh masak ding laitak un bang a ngaihsun tam uh...hm..hm. ... Rose pak a piak ciang bangci'n a sang tam? A khut a ling diam? A aw a lingzaw diam? A nuih ciang a lipstick a sia kha diam??
Hih banga mopui ka theih ngei pawlkhat om. Sweeden pek pan Singapore a om a ngaihno Cingno pui dingin ZONET pu khat ahi Pu Tongseal vabang hong leng vengvengin Singapore nungak melhoih penpen tuahkhia a, tu in tanu melhoih tak nei khin uh hi. Kennedy Space Center ena ka pai lai khawng
vua KL a phone phone khat sanggamte zong tu laitak a ngaihno lenpih dingin KL ah a om laitak hi kici hi. Tua hi a, hih bang pen Zomi te Vaphualno lak dan hong hi pianpian ta hi. Tuma in zong Oklahoma Zomi Innkuan makai te khat in Yangoon pek pan va pui vengveng hi cih iza hi. Nuam Sin Teh Maw!!
Murlen khua Upa Cin Pau in kei lei zong ka ngaihno tawh vanleng tuangkhawm cih a zak ciang:
(a). Tung thangvan ah ngaihsiang kawm ding,
Ngaih tawh dawn bang kituak a,
Nuam sin teh maw, Nuam sin teh maw lawm.
(b). Nuam sin teh maw lawm,
Sinthu deih khaubang sut a,Â
Nuam sin teh maw, Nuam sin teh maw lawm.
ciin Nuam Sin Teh Maw la hong phuah hi. Tua sangin amau aa pen nuamzaw thamtham lai ding ahih manin 'hampha si uh e maw' ka ci hi. Leitung langkhat pan leitung langkhat dong tung thanvan ah ngaih tong kisang ding cih ka ngaihsut ciang 'hampha' cih loh buang gen ding ka thei kei hi. Nuam sin teh maw cih bek tawh gen zolo kha ding hi.
'U Cin aw, ka mopawi ah hong kihel thei lecin ut sam ing ei' ci ngaungau lianga hong deihsak hang heina khatlo, a mual a guam in hong hal ahih manin, 'ka thungetna leh ka lungsim in hong phawk ding hi ing, a nuam thei pen in na zang un' ciin ka hilh kik a, aman zong nuamsa hi ding hi, khasiat mel maan kimu vetlo in, nuihmai hiuhiau vive kimuzaw hi.
Tua hi a, laphuakpa khat in,
Zi pipa puan hoihtawh kizem a,
Monu kizepna suang manpha
Tua bang teek in Topan hong zem a,
Ka Pasian hoihna tumdang e
a cih mah bangin hih nupa te kizepna hoih a, amau tunga Topa hoihna zong tumdang kasa hi. Inn, mawtaw, nasep kician nei khin in, inn sungah nu ding, pa ding in kigawm uh ahih manin Lai Siangtho sunga Paunak gelhpa cih bang a zui hitakpi a, lungdampih lua ka hi. Tua bek hilo (ci zel lai ni in, cih zel ding om den, bei theilo ahih manin), tu kum Thanksgiving hun sungin pawlpi program Family Retreat zong amau inn ah la in, a inn uh Topa gam nasepna dingin a piakhia ngam khangno, nupa thak ahi uh hi.
Honeymoon koi ah pai uh hiam? Letphuai (gift) bangteng, bangzah ngah uh hiam cihte i buaipih kei dinga, Topa in a khan tawntung uh nupa nuam,
innkuan nuam hi a, tanu tapa tawi a ki it kitul dingin thupha hong piaksak leh ciin deihsakna i khakzaw ding hi.
Mopawi maan te hoih thei mahmah ei.
Lungdampihna lianpi tawh,
Hau Za Cin
Phuitong Liim
*Kawlpi Hong Hawh Ve *
By Rev. Thang Van Lian
Leitungbupah Zomite’ tam penna khuapi ci leng akikhial het lo ding Kawlpi ah
hong hawh ve… ci-in kong zawn nuam hi. Uang gen lua nong sa phial ahi ta
zongin Zomi, Mizo, Asho, Cho, Laimi, Khumi leh Matu kici Zomi teng a kim
penna khuapi khat ahih manin leitungbupah Zomite ih tam penna aci ka hi hi.
Tua hang mah hi-in um ing Pu M L Thangbawi (Yangon) in ‘Zogam Khuapi’ ci
thei zel hi. Nidangin Zo Zum na om ngei takpi a, Pu Van Kulh in Hakha ah
tuah hi, kici hi. Na kampau kibatpih setset Tedim Zomi bekbek zong Zo suan
lakah a tam penna mun khuapi khat ahih manin nong hawh limlim ding kong zawn
nuam hi.
Tangthu kante’ gen ngei danin ci leng kum zalom 12-13 pawlin ih pu ih pate
in Shan ukpite thuak zo loin leh Kawlte mahmah zong na nang lah uh hi ding
hi ven Kalay-Kabaw kuam teng paisanin tu a ih tenna Chin State, Mizoram
State leh Manipur State dongah na lal uh hi. Ahi zongin tuni-in tua ih
paisansa leitang tengah khangthak Zomite tampi tak om ta ahih manin
Hmatpongtin (Myanmar National Registration Card) na neih kei phial leh zong
hong zin sawm veve in. Gampua a hong zinsan gamdang citizenship nei khinte
zong hong ngaih zin pak un, ci-in kong zawn hi. Ahih theih leh Cope topan
Zomite’ adingin lai hong bawlsak zawh kum za cinna pawipi khat zong 2010
ciangin nasiatak kibawl ding ahih manin tua kawmin hong hawh un.
Vanleng zangin Yangon lam nong tot ding leh Yangon khuapi sung zin tuna ding
patau kei in. Meltheih tanau bulnai a om kei leh zong dah kei in. Yangon
khuapi ah Tedim Zomi bekbek Tedim khuapi a inn om zah dektak bang om ta ding
hi, kici hi. Yangon a om Zomite in Kawlpi vanleng zuih dan ding lam hong lak
ding uh hi. Yangon pan direct a nong pai theih leh minute 90 bang sawt ding
hi. Kumpi vanleng leh company vanleng (Air Bagan) ci-in nisim a len loh hang
kal khat nih vei thum vei bang vanleng om hi. Vanlengte pen khat veivei
Mandalay lamah kawi len phot tadih thei uh ahih manin na lungduai lam a
kilatna khat hong suak ding hi. Vanleng tuan man pen tu sawng teng company
ahih leh Ks. 105000/- hi a, kumpi’ a ahih leh Ks. 65000/- kim pawl hi.
Yangon - Kalaymyo pen lei lam nong zuih nop leh zong kingah hi. Ahi zongin
ni 2 bit bang sawt ding hi. Ih pu ih pate in Tuikangpi acihcih uh Chindwin
gunpi leh Guntawbing zong ana cih ngei uh Gunkhawm (Kalaywa) na muh nop leh
Mungzua (Monywa) pan tui lam zui-in hong pai in. Azenzenin India lam pan lei
lam zui a pai ding na ut leh Champhai hiam Moreh hiam tawnin kipai thei hi.
Lei lam nong zuih ding a, Hmatpongtin na neih kei leh lawm hoih khat peuhmah
tawh nong kithuah ding hong vaikhak nuam ing. Kawlgam ah mi a heek thei ekek
om zel bek tham loin sum liausak nop manin palik leh thunei tuamtuamte mit
kha gega den uh ahih man hi. Kawlgam ahoihna khatah a zia khat thei phot
leng apiang theilo om lo lel hi.
Moreh-Tamu lam nong zuih ding leh ‘India-Myanmar Friendship Road’ kici 2003
khawng a kihong kultal kizut lampi nuam mahmah zui-in Kawlpi nong tung ding
hi. Ahih hangin gun lei lui leite pen Kawl kumpi’ bawl ahih manin kisia
mahmah ta a, lum ziazua-in ging zaizai keei ahih manin cimphawng zawzen ding
hi. Hih lampi pen Asian Highway zong hi a, Kawlpi ah hong lutin Gangaw
tawnin Mandalay tung hi. Mandalay panin leilu lam Muse ah pai to a tua panin
Ruill tawnin Sen gam lut hi. Nisuahna lam leuleu ah Shan State
nisuahna-leilu lam tawnin Mongla pan Sen gamah khat lut kik hi. Shan gam
nisuahna-leitaw lam Tachileik panin Laos gamah khat lut suk hi. Kawlgam
leitaw lamah khat suk tai a, Yangon ah lutin tua pan Myawaddy tawnin
Thailand gam Mae Sot ah lut hi.
Champhai lam nong zuih a leh Ciau icihna Zokhawthar ah, tua pan Haimual khua
ah, tua panin Laitui ah cih bangin Tedim khuapi nong tawn ding hi. E..!
Tedim lam nong tot leh ahoih mahmah khat hi ci ing. Sihzang, Vaiphei,
Thahdo, Dim, Teizang, Zo, Khuano cihbang mite’ mitkeuhna ih ci diam
civilization kipatna hoh ih ci zaw diam common lanluage neih kipatna leh
minam kician khat hih ding ih kipatna khuapi ahih manin na muh ding kong
deihsak hi. Hibang a kong gen deudau dihdih zenzenna ahang in “Myanmar Guide
Map” kici gamlim sungah “Distance Miles” kici en lehang khuapi 43 te khat le
khat a kigamlatna kigen sam napi Zomite’ tenna khua khat zong kidawk zo lo
hi. Ngaihsut ding tampi hong phawk sak ka sa hi.
Zokhawthar kici Ciaului pan Kawlpi nong paisuak nop leh Jeep gol ahat
mahmahte nong zuih kul ding hi. Tuk guahtui kap ciangin Manlong kici Bus-te
zong tai thei zel uh hi. Tedim na giah nop a, zinbuk na ut leh Myoma kici
khualai vengah ‘Cherry Guest House’ khat na om ding hi. Restaurant zong thum
le li mah om hi. Kawl an, Sen an leh Mang an cih bang an lim tuamtuam zong
akinek theihna ‘Mingalar Restaurant’ zong Lawibual veng Lamzang Lamka ah om
hi. Tedim – Kawlpi pen Mawtawpi nam nih, Zotaang Super Express leh Shwe
Thazin Bus ut zawkzawk na zui thei hi. 2010 kipat ciangciang pen mawtaw sap
paisuk Ks. 3000/- hi a, paitoh lam Ks. 3500/- hi. Mawtaw nungzuite pen kum
naupang lai pilsinna kician neilo tam zaw ahih manin hong hap goihgoih khak
zenzen uh leh amaisak dingin hong kiging in. Ngaihdam bawm golpi khat nong
kigin kul ding hi.
Tedim pan zing lam 6:30-7:00 kim pawlin Bus-te ding khia uh hi. Saimual kici
Tedim kigal muh tawpna mualah thungenin hong khawlpih ding uh a, biakna sia
na hih leh thu na ngen thei ding hi. Thungen dingin mawtawte in sehkholh nei
ngei lo zaw uh a, ‘Ken hong ngen ning ei’ aci masasa in a ngen hi mai hi.
Amai lam a tute pen VIP kici diak se a, tuate’ lak pan thungen tam pen hi.
Taingen khua ah zing an ne-in kikhawl a, tua lai mun pen Falam, Hakha,
Thantlang leh Tedim Tonzang paina lamkabom ahi hi. Tedim-Kawlpi pen tai 56
(90 km?) dektak hi a, nai khat tai 15 speed kim tawh akihawl ahih manin no
lam highway-te tawh kiteh thei lo ding hi. 2005 kumin Ciau leh Tedim kikal
pen India kumpi in lamzikpi hong bawlsak sawmin alignment zong hong bawlsak
khin napi Kawl kumpi in phal nai lo aitam tu dong mah kibawl nai lo phot hi.
Gen le gen kizomin gen vet leng Tedim – Kawlpi lamzikpi pen Galpi II-na lai
a Mikangten galtaina dingin a bawl pak uh tu dong akizang lai ci veh aw!
Lampi neu, kultal lah kizut lo ahih manin mawtaw dam pai-in kilok ziahziah
hi. Kultal kizutna tawmtawm om sam ven a tamzaw nuam thei nai lo hi. Kawl
tun kuan ciangin ‘Suh-khin-tha’ kici khuadah mual hoih mahmah khat na om
ding a, tua panin khuadak suk lecin na khangah Zomi lia le taang-te’ tual
lenna ‘Kalay University’ na mu pah zihziah ding hi. Kawlpi pan Tedim kah
ciangin tua lai munah mawtawte in thungetna hun hong zatpih uh hi.
University bek hi loin Kawlpi dungsuk khempeuh zong kimu thei lai ahih manin
na paicilna ahih zenzen leh bang na lunglutna hong khang mahmah ding hi.
Tedim lam ahi a, Tamu lam nong tawn ahi zongin lamkal a lai kigelh peuhmah
Kawl lai vive na hi ding ahih manin Kawllai na sim theih kei leh koi khua
kitung ta, cih nangawn na tutpihte na dot mai kul ding hi. “Welcome to
Kalaymyo” cih bang na mu kha kei ding hi. Kawl lai bek kizang hi. Tua bang
teng tawh nong tun phet mahin Zomi Zogam mai lam ding na veina leh na
lunghimawhna hong khang semsem ding hi. Ken bel tua pen akipatna hi pan hi,
kong ci ding hi. Kawlzang nong lutsuk ciangin Thangmual huih siang leh
Kawlzang khualum kilamdan zia zong naphawk ding hi. Nidangin lutcilna Tai 9
kici munah mihing leh van check-na gate khat om a, Kawlpau siam lote kidawm
het loin simmawh pha mahmah uh hi. Pasian’ hehpihna tawh tunai lam ciangin
tua bang kisitgawpna hong om nawn lo ahih manin lunghimawh kei in.
Nong lutsuk kawmin na tak lam khuadak lecin “Kalay University” kici Mikang
lai khat na om sam ding hi. Nong pai suksuk ciangin lam gei na ziat na vei
en lecin biakinn paina lampite ah Zolai leh Mikang lai kithuah khawng
tawmtawm na om ding hi. Lai kisuangte na sim theih kei leh zong lunghimawh
kei in. Bang hang hiam cih leh na ziat na vei a inn khempeuh midang inn hi
peuhmah loin Zomi na sanggamte’ neihsa vive ahi hi. Na upmawh loh laitak na
kim na kiang a tute khat peuhpeuh “pa-dae” ci-in hong ot veva zenzen leh na
kiilat kha phial ahi zongin patau kei in. “Kei kum ta ning” cihnopna Kawlpau
hi a, atuak khat le nih hong om ding hi. Kawlpi nong hawh theihna ding lampi
teng ih gen leh ih thu hongsau lua ta ei mate! Khuapi sung thu nangawn gen
nai lopi-in khawl phot kul leh kilawm ei. Hun lem khatah lai hong khak kik
sawm ning maw. Hizah ci phot ni.
Kawlpi hong hawh ve. Ci phot ni leh maw. God bless Zomi…
Saturday, May 12, 2012
Zogam min simna
Zomi Land (Chin State )sung aa om mi sazian
Zomi land(Chin State) sung om teng misazian
Posted by: "Nung SianTuang" stuangtyf@gmail.com
Wed Jan 6, 2010 6:20 am (PST)
No. Khua min Veng Ohsuh Khua Inn Innkuan Numei Pasal A gawm
1. Haka 6 30 70 7391 8220 25729 26710 52439
2. Falam 4 80 165 7861 8021 31554 34106 65660
3. Thantlang 3 37 86 8582 9305 32146 33824 65970
4. Tedim 4 55 132 11769 13801 43743 47454 91197
5. Tonzang 2 22 69 2630 3183 11802 12463 24265
6. Rih 2 6 15 690 887 2899 2907 5806
7. Cikha 2 9 30 1394 1448 5109 5071 10180
8. Matupi 4 49 116 6511 6630 24608 25972 50580
9. Mindat 4 49 188 6606 6633 21663 22583 44246
10. Kanpelet 2 26 117 2999 2899 9595 9980 19575
11. Paletwa 3 97 374 14194 13869 45261 45851 91112
12. Rihzua 1 14 27 2096 1984 5847 6170 12017
Vekpi gawm 37 471 1389 72723 76880 259956 273091 533047
Theih Ding : Hih a tung aa saziante in uk kumpite in, mi sazian Oct 2009(SPDC) in a lak na pan in kong suak sak ahi hi.
Zolai tawh kisai holimna (Thusung : Rev. GK Nang)
ZIOK : Zolai tawh kisai holimna (Thusung : Rev. GK Nang)
Posted by: "ZomiToday News Network" zomitoday@yahoo.com zomitoday
Tue Jan 5, 2010 8:09 am (PST)
Laizomte,
Zomi Innkuan Oklahoma kipawlna innteekna tawh kibawl,
Zolai tawh kisai Holimna ciaptehna meelmuh tongsan anuai a munte ah ki-en thei hi.
Hun nangah uhciang nahawhsak un.
Rev. GK Nang' thusunna
http://www.youtube. com/user/ ZomiToday# p/a/u/0/T22EsPiR 0Lk
Minam vai atuamtuam holimna
http://www.ustream. tv/recorded/ 3560500
Zomi Today Home Video
Zomi Traditional Carol and Drama.mpg
http://www.youtube. com/watch? v=uW96FNIm- sI
Bamboo Dance & Gutah Lam
http://www.youtube. com/watch? v=zkHzTmBHwbo
Thangho & Liando Dance
http://www.youtube. com/watch? v=4LmKPN1pBn4
Yours'
Nang Sawm Piang
6 Jan 2010
5:47 AM
Kei muhna pan in,
1. Zo cih pen Sen gamah kumpi ahi ngei i pu hi a, tua suan leh khakte "ZOMI"
kici hi.
2. Mipil masa P{u Hau Go in Zomi Baptist Convention hong phuan khia hi. Tua
ciangin Hih "ZOMI" cih pen, Kawlgam sung nitumna lam mual tungmi khempeuh
(Chin State) khempeuhte biakna min ding leh mi nam min dingin sangmangte in
TOPA Pasian tungah apna na nei uh hi.
3. Lamka pan in Pu Go Gin in a sep banah a, Kawlgam sungah Pu Pum Za Kap
makaihna tawh ZNC hangin ZOMI hihna politics lamah mai hong nawt mahmah hi.
4. Leitung mun tuamtuam i tun ciangin ZOMI cih min zangin biakna leh
kipawlna tuamtuamte ah i zat manin tua zong mainawt mahmah na khat hi.
Mai i nawt theihna dingin,
1.ZOMI cih zangin, iI omna mun leh gam ciatah a hih theih nak leh kumpi
theihpihna registration i bawl theih ciat ding?
2. A zaw deuh in 2010 ciang kisimna ah USA gam sungah a om peuh mah in, ZOMI
cih sensen theihna ding?
3. ZOMI khempeuh i Birthright leh i hihnate zahpih lohna ding leh i lai leh
pau , ngeina cihte i omna ciatah hah kat ciatna ding.
4. Kuamah in mun khempeuh ah ZOMI ka hi hi cih cait theihna ding
Sia Khen
Kawlpi
Subscribe to:
Posts (Atom)